«Οδεύουμε προς πολύ δύσκολο χειμώνα», λέει η Κομισιόν. Και τι προτείνει; Να παγώσει τους «πιο ολοκληρωμένους κανόνες στον κόσμο» για το μεθάνιο και να πετάξει το μπαλάκι των αποθεμάτων στον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας. Σχέδιο για τις τιμές; Ούτε για δείγμα.
Η Ευρώπη έχει ένα σταθερό ταλέντο: ανακαλύπτει την πραγματικότητα πάντα τελευταία. Αυτή τη φορά η ανακάλυψη ήρθε από το βήμα της Κομισιόν, όπου η εκπρόσωπος Άνα-Καΐσα Ίτκονεν προειδοποίησε ότι «οδεύουμε προς έναν πολύ δύσκολο χειμώνα» στις τιμές της ενέργειας. Ευχαριστούμε για την ενημέρωση.
Ο αγρότης της Μεσαράς που γεμίζει το τρακτέρ για το λιομάζωμα και η ηλικιωμένη στο Οροπέδιο που μετράει τα λίτρα στον καυστήρα το είχαν καταλάβει από τον Σεπτέμβριο.
Η απάντηση των Βρυξελλών είναι να μετατεθεί κατά έναν χρόνο, από την 1η Ιανουαρίου 2027, η υποχρέωση των εισαγωγέων πετρελαίου, αερίου και άνθρακα να αποδεικνύουν ότι η παραγωγή τους ελέγχεται για εκπομπές μεθανίου. Πρόκειται για τους κανόνες που η ίδια εκπρόσωπος, στην ίδια ενημέρωση, χαρακτήρισε «τους πιο ολοκληρωμένους στον κόσμο».
Ας είμαστε δίκαιοι: η αναβολή δεν είναι, από μόνη της, χτύπημα στον καταναλωτή.
Σε αυτό το ζήτημα, η βιομηχανία και το νοικοκυριό θέλουν το ίδιο πράγμα τον χειμώνα: να φτάνουν τα φορτία χωρίς εμπόδια.
Το σκάνδαλο βρίσκεται αλλού. Η ΕΕ ψήφισε το 2024 έναν κανονισμό που δεν μπορούσε να εφαρμοστεί όπως γράφτηκε.
Δεν υπάρχει ούτε ένας διαπιστευμένος φορέας για να ελέγξει τις εκπομπές εκτός Ευρώπης, ενώ οι μεγάλοι προμηθευτές δήλωναν ανοιχτά ότι δεν θα δώσουν στοιχεία. Μόλις πίεσαν η Ουάσιγκτον, το Παρίσι και μια ντουζίνα πρωτεύουσες, οι «πιο ολοκληρωμένοι κανόνες» έγιναν διαπραγματεύσιμοι.
Θα ακρίβαινε η ενέργεια αν ο κανόνας ίσχυε σήμερα;
Εξαρτάται ποιον ρωτάς. Μελέτη που παρήγγειλαν οι ίδιες οι πετρελαϊκές ενώσεις προβλέπει ντίζελ ακριβότερο κατά 16% και βενζίνη κατά 24%. Ανεξάρτητοι αναλυτές απαντούν ότι ο κανονισμός επιβάλλει πρόστιμα και όχι απαγόρευση εισαγωγών, και ότι το 2027 θα κάλυπτε μόλις το 4% της κατανάλωσης αερίου.
Με άλλα λόγια, ο κανονισμός δεν είναι η αιτία του ακριβού χειμώνα. Είναι ο πιο βολικός αποδιοπομπαίος τράγος, γιατί είναι ευκολότερο να «παγώσεις» έναν νόμο από το να εξηγήσεις γιατί δεν έχεις σχέδιο.
Και σχέδιο δεν φαίνεται. Όταν ζητήθηκε το αυτονόητο, δηλαδή πόσο πετρέλαιο θα αποδεσμεύσει κάθε χώρα και αν αυτό θα είναι υποχρεωτικό, η απάντηση ήταν ένα κομψό «αρμόδιος είναι ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας».
Η Κομισιόν «χαιρετίζει», «είναι έτοιμη να συγκαλέσει» και δηλώνει ότι η προστασία των νοικοκυριών «παραμένει προτεραιότητα».
Μια προτεραιότητα χωρίς αριθμούς και χρονοδιάγραμμα είναι, στη γλώσσα των απλών ανθρώπων, ευχή.
Για την Κρήτη, ο λογαριασμός δεν θα έρθει από το μεθάνιο. Θα έρθει από το πετρέλαιο θέρμανσης στα ορεινά χωριά, το αγροτικό ντίζελ στην αρχή της ελαιοσυγκομιδής και το κόστος για θερμοκήπια και μεταφορές.
Όλα αυτά κρίνονται από πολέμους και αποθέματα, εκεί όπου η Ευρώπη απλώς «παρακολουθεί».
Η Ευρώπη των κανόνων αποδεικνύεται για άλλη μια φορά Ευρώπη των εξαιρέσεων.
Οι νόμοι της είναι αυστηροί στο χαρτί και διαπραγματεύσιμοι μόλις πιάσει το κρύο ή πιέσουν οι ισχυροί.
Για τους πολίτες, υπάρχει πάντα η προειδοποίηση. Δωρεάν. Τουλάχιστον αυτή.
