Η ΑΑΔΕ στέλνει μηνύματα στους παραγωγούς: υποβάλετε έως 25 Σεπτεμβρίου αλλιώς η προκαταβολή πάει Νοέμβριο. Η myAGRO όμως «καίγεται», τα ΚΥΔ είναι στα κάγκελα από το ποινολόγιο και ο πρωτογενής τομέας πληρώνει τα λάθη ενός κράτους που δεν μπορεί ούτε να πληρώσει όσους δικαιούνται, ούτε να ελέγξει τα λαμόγια…
Μετά το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και τη μεταφορά των πληρωμών στην ΑΑΔΕ, το αφήγημα ήταν ότι «τέλειωσαν τα κυκλώματα». Στην πράξη, τον Σεπτέμβριο του 2026 οι ελαιοπαραγωγοί και οι υπόλοιποι δικαιούχοι παίρνουν μαζικά μηνύματα: αν δεν μπείτε στο myAGRO και δεν οριστικοποιήσετε την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης, η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης δεν θα έρθει στα τέλη Οκτωβρίου. Θα πάει Νοέμβριο. Ή και αργότερα.
Οι ημερομηνίες είναι ξερά συγκεκριμένες. Υποβολή έως 25 Σεπτεμβρίου: προκαταβολή έως 31 Οκτωβρίου. Από 26 Σεπτεμβρίου έως 16 Οκτωβρίου: προκαταβολή έως 30 Νοεμβρίου. Μετά τις 16 Οκτωβρίου η αίτηση θεωρείται κατ’ αρχήν απαράδεκτη. Η ΑΑΔΕ έστειλε προσωπικά μηνύματα σε όσους είχαν κάνει ΕΑΕ το 2025 αλλά δεν έχουν μπει ακόμη στην πλατφόρμα ούτε έχουν δώσει εξουσιοδότηση. Το μήνυμα είναι σωστό ως προς την ουσία. Το πρόβλημα είναι ότι το εργαλείο με το οποίο καλούνται να το κάνουν δεν δουλεύει όπως υπόσχονται.
Η myAGRO είναι η νέα κρατική πλατφόρμα μετά την απορρόφηση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Προσυμπλήρωση στοιχείων, ψηφιακές εξουσιοδοτήσεις, χαρτογράφηση με ΚΑΕΚ, σύνδεση με myDATA, QR για την Κάρτα Αγρότη. Στα δελτία Τύπου όλα ακούγονται μοντέρνα.
Στο χωράφι και στα ΚΥΔ η εικόνα είναι άλλη: αποκλίσεις Κτηματολογίου με τα πραγματικά αγροτεμάχια, μισθωτήρια που δεν εμφανίζονται, εξουσιοδοτήσεις που κόλλησαν για μέρες, ψηφιοποίηση που απαιτεί ώρες ανά φάκελο, φόβος ότι ένα λάθος στη γραμμή θα γίνει «παράβαση». Μέσα Σεπτεμβρίου, ΚΥΔ στη Θεσσαλία έλεγαν ότι είχαν οριστικοποιηθεί λιγότερο από το 2% των δηλώσεων. Στα μέσα του μήνα είχαν δοθεί εξουσιοδοτήσεις σε περίπου 255.000 από τους περίπου 630.000 παραγωγούς που κάνουν κάθε χρόνο ΟΣΔΕ. Αυτό δεν είναι «ψηφιακή μετάβαση». Είναι μποτιλιάρισμα με ημερομηνία λήξης.
Και σαν να μην έφτανε η πλατφόρμα που διορθώνεται στον αέρα, ήρθε και το ποινολόγιο. Για τα ΚΥΔ και όσους υποβάλλουν αιτήσεις έναντι αμοιβής προβλέπονται πρόστιμα από 5.000 έως 20.000 ευρώ στις «απλές» παραβάσεις και από 20.000 έως 50.000 στις «σοβαρές», μαζί με προσωρινό ή οριστικό αποκλεισμό. Για το 2026 τα απλά πρόστιμα μειώθηκαν μεταβατικά στα 1.000–4.000 ευρώ.
Η ουσία δεν αλλάζει: την ώρα που το ίδιο το κράτος αλλάζει κανόνες, χάρτες και προθεσμίες στο παρά πέντε, μετακυλίει τον κίνδυνο σε εκείνους που καλούνται να «κλείσουν» τις δηλώσεις.
Τα ΚΥΔ είναι στα κάγκελα και έχουν δίκιο. Δεν μπορεί το σύστημα να είναι μισοέτοιμο και το ποινολόγιο έτοιμο.
Αυτό είναι το μοτίβο. Αντί να καθαρίσουν πρώτα τις δικές τους λαμογιές και τα δικά τους λάθη -το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι υποσημείωση, είναι η αιτία που φτάσαμε εδώ- φορτώνουν την αγωνία στους σωστούς παραγωγούς.
Παίζουν με τη ρευστότητα ανθρώπων που περιμένουν την προκαταβολή για να πληρώσουν μεροκάματα, πετρέλαιο, ζωοτροφές και οφειλές. Δεν είναι «τεχνικό θέμα».
Είναι πολιτική επιλογή: να φαίνεται ότι το κράτος ελέγχει, ενώ στην πράξη καθυστερεί την πληρωμή όσων δικαιούνται.
Και την ίδια ώρα ο πρωτογενής τομέας δέχεται χτύπημα από παντού.
Στο ελαιόλαδο, η πίεση από φθηνότερες εισαγωγές -ιδίως από την Τυνησία, που έχει αδασμολόγητη ποσόστωση προς την ΕΕ- συνεχίζει να ροκανίζει τιμές και εισόδημα. Το αίτημα της Τυνησίας να ανέβει η ποσόστωση στους 100.000 τόνους απορρίφθηκε μετά από ευρωπαϊκές αντιδράσεις, αλλά το πρόβλημα δεν εξαφανίστηκε.
Χύμα λάδι μπαίνει στην αγορά, οι βιομηχανίες ψάχνουν φθηνή πρώτη ύλη και ο Έλληνας παραγωγός καλείται να ανταγωνιστεί με υψηλό κόστος και πλατφόρμα που δεν ανοίγει.
Στην κτηνοτροφία η εικόνα είναι ακόμη πιο ωμή. Ευλογιά αιγοπροβάτων, πανώλη μικρών μηρυκαστικών, αφθώδης στη Λέσβο. Εκατοντάδες χιλιάδες ζώα έχουν θανατωθεί. Οι αποζημιώσεις έρχονται με καθυστέρηση και με λογική «μετά την καταστροφή». Οι παραγωγοί ζητούν εμβολιασμό. Η επίσημη γραμμή μένει κολλημένη στην εκρίζωση με σφαγές, ενώ η επιζωοτία απλώνεται και το ζωικό κεφάλαιο λιώνει.
Δεν είναι στήριξη της παραγωγής. Είναι διαχείριση ζημιάς αφού έχει γίνει η ζημιά.
Ξεκάθαρα πλέον: ο μηχανισμός δεν πολεμά τις λαμογιές εκεί που γεννήθηκαν. Πολεμά την καθημερινότητα όσων έμειναν να δουλεύουν. Τους είναι πιο εύκολο να στέλνουν SMS, να ανοίγουν πλατφόρμες με μισά δεδομένα και να απειλούν με πρόστιμα, παρά να πληρώσουν στην ώρα τους και να στηρίξουν πραγματικά την ελληνική παραγωγή.
Και το χειρότερο; Αγρότες και κτηνοτρόφοι ακόμη αντέχουν σιωπηλά. Η κοροϊδία όμως έχει όρια. Και τα όρια αυτά έχουν ξεπεραστεί προ πολλού.
